…er 4,187 KJ/Kg°C. Einn lítri af 7°C heitu vatni í potti á 1,2 kW hellu tekur um fimm og hálfa mínútu að ná suðumarki.
Í bæklingum og handbókum gæti verið vísað í K sem hitastig. K stendur fyrir Kelvin og er eins kvarðað og Celsíus nema að Kelvin byrjar að telja við alkul (-273°C). Kelvin kvarðinn er aldrei í mínus.
…upp um 1°C þarf 4,187 KJ (kílójoule) af orku óháð tíma.
Ef við setjum orkunni tímamörk upp á eina sekúndu verður einingin KJ/s sem er sama og aflið kW (kílówatt). Til að hita 1 kg af vatni upp um 1°C á einni sekúndu þarf þá 4,187 kW.
1 kg af vatni er nákvæmlega 1 lítri við 4°C en breytist óverulega því fjær dregur meðan það er í fljótandi formi. Því lítum við svo á að 1 kg af vatni samsvari 1 lítra.
Hitakútur er einangraður geymir fyrir vatn með einu eða fleiri hitöldum, inntak fyrir kalt vatn, úttak fyrir upphitað vatn, hitaliða (termostat) og öryggisloka.
Hitakútar upp að 300 lítrum eru almenn einfasa en stærri eru almennt þrífasa.
Hægt er að fá alls konar hitakúta, t.d. með spíral til að nýta orku til upphitunar neysluvatns frá hvers konar ytri orkugjafa, t.d. frá heitri borholu, varmadælu, sólarhita og brennsluofni. Svo er hægt að fá tvískipta hitakúta þar sem vatn í efri og neðri hluta kútsins er aðskilið.
Gegnumstreymishitari er stundum kallaður rafhitari eða vatnshitari. Hann er með lögn í slaufu með umvafið hitald, rennslirofa eða -mæli, einstefnuloka, flæðistilli, hitanema, öryggi og stýrirás með skjá og hnöppum.
Hann er fáanlegur hvoru tveggja einfasa og þrífasa. Þrífasa eru mun afkastameiri og mörkin liggja yfirleitt í kringum 40A straumtöku. Það er um 9kW fyrir einfasa og 27kW fyrir þrífasa.
Sumir eru í boði í breytilegum útfærslum, t.d. með úttökum að ofan eða neðan, sumir eru með lítinn safnkút og svo er hægt að stilla hitastigið t.d. með minni eða fjarstýringu og þeir allra flottustu geta haldið aftur af rennsli til að halda uppi hitastiginu.
Til að svara spurningunni þarf að hafa eftirfarandi forsendur:
Ef við gefum okkur eftirfarandi forsendur, og gerum ekki ráð fyrir orkutapi á meðan, er hægt að reikna það út:
Það tekur a.m.k. sjö og hálfan tíma að hita 300 lítra af vatni úr 6°C í 70°C með 3kW hitaldi, án tillits til hitataps.
Fyrir 200 lítra kút með 2 kW hitaldi tekur það jafn langan tíma þar sem stærð hitalds og magn vatns haldast í hendur.
100 lítra kútur, með 2kW hitaldi, er svo helmingi fljótari að hita vatnið.
50 lítra kútur með 2 kW hitaldi er svo aftur helmingi fljótari en 100 lítra kúturinn að hita vatnið. Það er 1/4 af tíma 300 lítra kútsins.
Hitakútur hentar vel þar sem aðeins er einungis einfasa rafmagn. Stærð hitakúts þarf að enduspegla áætlaða notkun en 300 lítrar ætti að öllu jöfnu að duga fyrir 4-5 manneskjur.
Til að svara spurningunni þarf að hafa eftirfarandi forsendur:
Ef við gefum okkur eftirfarandi forsendur, og gerum ekki ráð fyrir orkutapi, er hægt að reikna það út:
Það gefur okkur um 11 mínútulítra án tillits til mögulegs orkutaps.
Rennslið minnkar hlutfallslega eftir afköstum og hærri vatnshita út. 13kW gefur því aðeins 5,3 mínútulítra af 40°C heitu vatni.
Allt umframrennsli mun óhjákvæmilega lækka hitastig vatnsins. Aðeins sá dýrasti hjá okkur getur haldið aftur af rennslinu til að halda uppi hitastiginu.
Gegnumstreymishitarar henta vel fyrir frístundahús með þrífasa rafmagn, helst með 35A til aflögu og þar sem notkun getur verið stopul yfir árið.
Minni gegnumstreymishitarar henta einungis til handþvotta vegna þess hve kalda vatnið á Íslandi er almennt kalt.
Hvort verður fyrir valinu fer að mestu eftir aðstæðum hvers og eins og hvort sá valmöguleiki sé í boði eður ei. Fyrir frístundahús hentar gegnumstreymishitari vel ef þrífasa rafmagn er til staðar og að lágmark 35A til ráðstöfunar.
Aflminni gegnumstreymishitarar henta illa til annars en handþvotta vegna þess hve kalda vatnið er kalt á Íslandi. Gegnumstreymishitari með 5 eða 10 lítra safnkút hentar ágætlega til stakrar handþvottar.
Verðið er almennt ekki afgerandi þáttur hvort verður fyrir valinu heldur aðstæður almennt.
